FÍB hefur lengi gagnrýnt tryggingafélögin fyrir oftekin iðgjöld bílatrygginga, sem eru notuð til að byggja upp bótasjóð til að mæta óvissu í tjónagreiðslum vegna umferðarslysa. Á máli tryggingafélaganna kallast bótasjóðurinn vátryggingaskuld. Þessi sjóður stendur nú í 75 milljörðum króna og gefur tryggingafélögunum árlega dágóðar fjármagnstekjur af skattfrjálsum höfuðstól.
Tryggingafélögin þurfa vissulega að eiga öflugan sjóð til að bregðast við háum tjónakröfum sem gætu komið fram mörgum árum eftir slys. En er óvissan upp á 75 milljarða?
Sífelld hækkun
Árið 2016 nam bótasjóðurinn 52 milljörðum króna á núvirði. Það ár voru látnir og slasaðir í umferðinni 233 talsins. Níu árum síðar, 2024 var fjöldi látinna og slasaðra í umferðinni 241. Aukning um 3% en á sama tíma var búið að bæta 23 milljörðum króna í bótasjóðinn, sem er 45% hækkun.
Með öðrum orðum, tryggingafélögunum nægði 52 milljarða króna bótasjóður fyrir 9 árum til að mæta óvissu. Núna hafa þau sankað að sér 23 milljörðum til viðbótar án þess þó að umferðarslysum hafi fjölgað í gegnum tíðina og óvissan þar með aukist. Raunar er það svo að 2020 og 2021 fækkaði slysum á fólki verulega, en bíleigendur nutu þess ekki í lækkuðum iðgjöldum. Þvert á móti skiluðu tryggingafélögin methagnaði þessi ár í boði bíleigenda.
Bíleigendur standa undir 60% allra bótasjóða í skaðatryggingum. Fjármálaeftirliti Seðlabankans ber að gæta þess að bótasjóðirnir tútni ekki út umfram þörf. Engin dæmi eru samt þekkt um að fjármálaeftirlitið hafi sett bremsu á sjóðasöfnunina. FÍB sendi fyrirspurn til fjármálaeftirlitsins hvort þess væru dæmi, en fékk engin svör.
Sjá einnig FÍB kvartar til Samkeppniseftirlitsins
